Makale

KAHVE MOLASI

KAHVE MOLASI

Gülsüm KARAPINAR

BİR KAVRAM ÜÇ YORUM

Zarafet

Zarafet ilk aklımıza geleni yapabilmek değil hissettiklerimizi yapabildiğimizde bizden soğuyan kimsenin olmaması!

Budala, Fyodor Dostoyevski

Kabalık, zayıflığın bir işaretiydi. Zarafet güçten gelirdi, her şeyi kabul edip devam etme gücünden.

Donmuş, Robin Wasserman

Zarafet dilin kontrol altında tutulmasıdır.

Tongue Fu, Sam Horn

NELER OLUYOR HAYATTA?

Metan Yiyen Mikroplar Sıcaklığı Dengeliyor

Bilim insanları, okyanuslarda metanı bikarbonata dönüştürerek atmosfere yayılmasını engelleyen metan yiyen mikropların, dünyanın daha sıcak olmasının önüne geçtiğini savunuyor.

Harvard Üniversitesinden bir grup bilim insanı, okyanus tabanında jeolojik olarak birbirinden farklı yedi gaz sızıntısını çevreleyen mikrobik canlıları inceledi ve bu mikropların metanı yakalayarak bikarbonata dönüştürdüğünü gözlemledi. Araştırmalar, karbonat kayaları çevreleyen mikropların, metanı, volkanik tortu tabakalarındaki mikroplardan 50 kat daha hızlı dönüştürdüğünü ortaya koydu.

Metan, küresel ısınmaya yol açan başlıca sera gazlarından biri. Okyanuslardaki metan yiyen mikroplar, gazın büyük bir kısmının atmosfere salınmasının önüne geçiyor ve gazın deniz ekosisteminde kalmasını sağlayarak dünyanın sıcaklığını dengeliyor.

TAKVİM YAPRAĞI

Türkiye’nin ilk uydusu Türksat 1B fırlatıldı.

(10 Ağustos 1994)

Abdurrahman Gürses vefat etti.

(10 Ağustos 1999)

Modern dikiş makinesi icat edildi.

(12 Ağustos 1951)

Çanakkale anıtı törenle açıldı.

(21 Ağustos 1960)

Büyük Taarruz zaferle sonuçlandı.

(30 Ağustos 1922)

MERAK EDİYORUM

Dişler Soğuğu Nasıl Algılar?

Soğuk bir şeyler içtiğimizde dişlerimizin sızladığına çoğu zaman şahit olmuşuzdur; özellikle de dişlerimiz çürükse. Peki dişlerimiz soğuğu nasıl algılıyor?

Sağlıklı bir dişin en dışında mine, onun içinde de mineye nazaran biraz daha yumuşak olan dentin katmanı bulunur. Dişin iç kısmında ise diş hücrelerinin, sinirlerin ve kan damarlarının yer aldığı diş özü vardır. Dentin üreten odontoblastlar diş özünün en dış kısmındadır.

Hücre zarlarında fiziksel ya da kimyasal uyaranlara tepki veren proteinlerden oluşan iyon kanalları vardır. Bu iyon kanalları açılıp kapandıkça hücre çevresiyle iyon alışverişi yapar. Böylece bir hücreden diğerine aktarılan elektrik sinyalleri meydana çıkar. Odontoblastlardaki TRPC5 adlı iyon kanalları, beyne sinyaller göndererek dişlerin soğuğu algılamasında rol alır.

EĞRİSİ DOĞRUSU

Ateşe Ataşe

Egzos Egzoz

İlizyon İllüzyon

Karnıbahar Karnabahar

Peştemal Peştamal

BİR ACAYİP KELİME

Müsilaj

Müsilaj, hemen hemen tüm bitkiler ve bazı mikroorganizmalar tarafından üretilen; biyolojik ve kimyasal birçok koşulun bir araya gelmesiyle oluşan; kalın, yapışkan bir maddedir. Müsilaj oluşumunda üç temel faktör etkilidir: Denizdeki kirlilik, deniz sıcaklıklarının ortalama sıcaklıkların üzerinde olması, denizin durağan olması. Bu üç faktörün bir araya gelmesi durumunda bazı plankton türleri daha hızlı çoğalmaya başlar.

Denize bırakılan atıklar yüksek oranda azot ve fosfor içerir. Bundan dolayı denizin besin elementleri ve besin tuzlarının miktarı artar. Bunların çoğalması sonucunda salınan salgılar bakteriler için çok uygun bir ortam oluşturur. Su yüzeyinde 30 m derinlere kadar devam eden sümüksü, kaygan bir kümelenme gerçekleşir. Müsilaj, denizin derinlerinde yüzeyden daha fazla bulunur. Bunun bir kısmı parçalanarak yüzeye çıkarken bir kısmı da dibe çöker. Parçalanma sırasında sudaki oksijeni kullandığı için çözünmüş oksijen miktarında azalmaya, diğer canlıların alanlarını örterek ekolojik tahribatlara sebep olur. Dibe çökenler ise dipteki yaşamı tehdit eder.

Öte yandan müsilajın oluşmasında etkili olan bazı türler, toksin içerir. Bunlar da solungaçla nefes alan bazı canlılar için risk oluşturur. Ancak bu tip canlılar genellikle bu tehlikeyi sezdiği zaman bölgeden kaçar. Bu da canlılarda ve biyoçeşitlilikte azalmaya neden olur.