Makale

Somali Evkaf Bakanı Abdülkadir İbrahim Şeyh ile Söyleşi

Somali Evkaf Bakanı Abdülkadir İbrahim Şeyh:
“İslam dünyasındaki problemlerin çözüme kavuşturularak Müslümanların huzur içinde olması için Türkiye’ye önemli bir rol düşüyor.”

Söyleşi: Muhammed Kâmil Yaykan

âlimlerimiz daha aktif bir rol oynar ise problemlerimizin hızla çözüleceğine inanıyorum. Çünkü biz, Türkiye’yi Müslüman âleminin başı olarak görüyoruz.

Sayın Bakanım, öncelikle sizi aramızda gördüğümüz için çok mutluyuz. Ayrıca vaktinizi ayırıp bizlerle görüştüğünüz için teşekkürlerimizi sunuyoruz. İlk sorumuz ülkeniz Somali ile ilgili olacak. Somali’nin dinî yapısı nasıldır ve İslamiyet Somali’de nasıl yaşanmaktadır?
Ben de sizinle olmaktan çok mutluyum ve sizlerle burada olmaktan gurur duyuyorum. Misafirperverliğinizden dolayı da sonsuz teşekkürlerimi sunuyorum.
Sormuş olduğunuz soruya gelirsek: Somali, yüzde yüzü Müslümanlardan oluşan bir ülkedir. Somali İslamiyeti hicretten önce tanıyan bir beldedir. Müslümanlar Medine-i Münevvere’ye hicret etmeden önce bir grup sahabe Somali’ye göç ederek ülkemizde İslam’ın tanınmasına ve yayılmasına öncülük etmişlerdir. Bu yayılma tabii ki sadece Somali ile sınırlı kalmamış; Cibuti, Etiyopya ve Kenya’nın bir parçası da Müslüman olmuştur. Dolayısıyla o günden beri Müslümanlık nesilden nesile aktarılarak Somali’de yaşanmıştır. Hatta Müslümanlık Somali için o kadar kadimdir ki Somali Müslüman’dır, Müslüman Somali’dir şeklinde bir tabir dahi kullanılmaktadır.
Malumunuz İslam dünyası günümüzde pek çok sıkıntı ve kaos içinde. Siz, İslam dünyasının içinde bulunduğu durumu nasıl değerlendiriyorsunuz? Geleceğe dair öngörüleriniz nelerdir?
Müslüman ülkelerin tamamına yakınında maalesef ki problemler, kaos ve karışıklıklar var. Bu karışıklıklar da iki şeyden kaynaklanmaktadır: Harici güçlerden ve ülkeler dâhilindeki mezhep ayrılıklarından. Aslına bakarsak bu iki problemin de çözümü tektir. Bu da Müslüman ülkelerin gerek kendi içlerinde gerekse de uluslararası arenada birlik ve beraberlik içinde olmalarıdır. Böyle bir ortam tesis edebilirsek İslam dünyası her türlü sıkıntıyı atlatarak huzurlu ve mutlu günler yaşayacaktır.
Yeri gelmişken şunu da sormak istiyorum. Somali’de az önce belirttiğiniz mezhep ayrılıklarından kaynaklanan sıkıntılar yaşanıyor mu?
Üzülerek belirtmeliyim ki Somali de Mısır, Afganistan, Suriye, Irak ve Libya gibi diğer Müslüman ülkelerin yaşadığı problemleri yaşıyor maalesef. Az önce de belirttiğim gibi sadece Somali’de değil bütün İslam ülkelerindeki sıkıntılar çözülmeden hiçbir ülkeye tam manasıyla barış gelmesi mümkün değil. Bunun için eğer Müslüman ülkelerle birlikte beraber bir çözüm arayışına girilirse Somali’deki problemler de çözülmüş olur. Ama üzülerek belirtmeliyim ki problemler eğer böyle devam ederse de daha büyük bir sorun hâline gelerek şimdi barış içinde yaşayan diğer Müslüman ülkelerini de etkileyebilir.
Çözüm olarak şunu söyleyebilirim: Türkiye Cumhuriyeti Diyanet İşleri Başkanı Sayın Mehmet Görmez hocamızla görüştüğümüz konulardan birisi de Türkiye’deki Müslüman âlimlerinin bu problemlerin çözümünde etkin bir rol oynaması. Şayet âlimlerimiz daha aktif bir rol oynar ise problemlerimizin hızla çözüleceğine inanıyorum. Çünkü biz, Türkiye’yi Müslüman âleminin başı olarak görüyoruz. Onun için bu görüşmeleri ve karşılıklı fikir alış verişlerini devam ettirmeliyiz. Bu noktada Türkiye Diyanet İşleri Başkanlığının bunu yapması çok kolay çünkü Türkiye ve diğer Müslüman ülkeler arasındaki bağlantı gün geçtikçe daha da güçleniyor. Bu yüzden İslam dünyasındaki problemlerin çözüme kavuşturularak Müslümanların huzur içinde olması için Türkiye’ye önemli bir rol düşüyor.
Sayın bakanım, Türkiye’nin önemli bir rolü olduğunu belirttiniz. Bu hususu biraz daha açıklayabilir misiniz?
Türkiye, konum ve düşünce itibariyle İslam dünyasının en önemli noktalarından birinde bulunmaktadır. Pek çok dinî unsurun birlikte rahatça yaşaması her ülke tarafından memnuniyetle kabul ediliyor. Bu nedenle onun bir çözüm üretmesi ve liderlik yapması çok daha kolay oluyor.
Aynı zamanda Türk milleti Müslümanları ve Müslümanlığı çok seven bir millet. Tarihte olduğu gibi günümüzde de bütün Müslüman milletleri ayakta tutabilecek güce sahip ülkelerin başında Türkiye geliyor.
Prof. Dr. Mehmet Görmez Beyle yaptığınız görüşmede Türkiye ile Somali arasındaki dinî konularda işbirliği konuşuldu. Somali’nin Diyanet İşleri Başkanlığından ve Türkiye’den beklentileri nelerdir?
Türkiye’nin devlet yönetimi gibi pek çok siyasi platformda sahip olduğu yüzlerce yıllık büyük bir tecrübesi olduğunu düşünüyoruz. Bu yüzden Türkiye sadece dinî bakımdan değil ekonomik bakımdan, fakirlere yardım eden vakıflar bakımından, eğitim bakımından ileri seviyede. Biz de başkan beyle bir araya geldiğimiz toplantıda Türkiye’nin bu sahip olduğu alt yapının Somali’deki din algısının daha da sağlamlaştırılması hususunda işbirliği içinde hareket etmemiz gerektiğini görüştük. Sahip olduğunuz bu tecrübelerden faydalanmak için bu görüşmeleri yaptık.
Sayın bakanım, bizlere vakit ayırdığınız ve sorularımızı içtenlikle cevapladığınız için teşekkürlerimi sunuyorum.
Ben de sizlerle görüşmekten ve de burada, bu güzel Türkiye’de bulunmaktan çok memnun oldum. Tüm İslam âleminin esenlikler, mutluluklar, barış ve huzur içinde yaşamasını Cenab-ı Allah’tan niyaz ediyorum.